Jongeren langdurig in bijstand door Participatiewet



ZUTPHEN - Een grote groep jongeren met een beperking zal zonder uitzicht op een baan in de bijstand terechtkomen. Daarvoor waarschuwen de gemeente en onderwijsinstelling Praktijkonderwijs in Zutphen. Door de invoering van de Participatiewet per 1 januari 2015 heeft een grote groep jongeren geen recht meer op langdurige loonsubsidie.

Op het Praktijkonderwijs in Zutphen zitten zo'n driehonderd leerlingen tussen de 12 en 18 jaar die extra begeleiding nodig hebben. Ze worden klaargestoomd voor werk of voor een opleiding op MBO-niveau 1. De school doet er alles aan om een passende plek te vinden. Een groot deel van de jongeren lukt het uiteindelijk om bij een reguliere werkgever aan het werk te komen. De andere helft redt het niet alleen en heeft langdurig begeleiding nodig.

Sociaal-emotioneel niet stabiel

'Het is een kwetsbare groep die meer aandacht vraagt van een werkgever. Ze zijn goed opgeleid voor het werk, maar zijn vaak sociaal-emotioneel niet stabiel. Gebeurt er thuis iets, dan zal dat merkbaar zijn in het functioneren van zo'n jongere', vertelt Martine Westerik van Praktijkonderwijs.
Voor 1 januari hadden jongeren die niet kunnen werken recht op een Wajonguitkering. Nu moeten ze hoe dan ook aan de slag. 'Voor deze groep zullen we dagbesteding zoeken in combinatie met een bijstandsuitkering. Die bijstandsuitkering is fors lager dan de Wajonguitkering', verklaart Christel Bouwman van de gemeente Zutphen. 'Het creƫert een nieuwe groep armen. Helaas zijn de regels zo.'
Volgens Bouwman zal de gemeente Zutphen alles in het werk stellen om deze jongeren vanuit dagbesteding met de nodige loonsubsidie aan het werk te krijgen. 'Als ze geen indicatie krijgen van het UWV komen ze niet in het zogenoemde basisregister en dat betekent dat de werkgever geen loonsubsidie kan aanvragen. Wij kunnen alleen zorgen voor een tijdelijke oplossing. Uiteindelijk moeten werkgevers meer risico's nemen.' De school en de gemeente proberen samen sociale werkgevers te vinden. 'Dat valt niet mee. Vaak gaat het om 'gemakkelijk' werk en dat ligt niet voor het oprapen', aldus Bouwman.

Risico's bij de werknemer

Praktijkonderwijs overweegt nu zelfs om Payroll-constructies te gebruiken om jongeren aan het werk te houden. Via Payroll is de jongere niet in dienst en hoeft de werkgever niet voor eventueel ziekteverzuim op te draaien. De risico's liggen bij de werknemer.
'Ik heb een leerling die al twee jaar bij een bedrijf werkt. Hij moet dus in vaste dienst worden genomen. Maar de werkgever ziet dat niet zitten, omdat hij er nog net niet voldoende functioneert. Het bedrijf durft het risico niet te nemen, omdat onduidelijk is hoe hij zich verder ontwikkelt. Om hem toch aan het werk te houden overwegen we zo'n payroll-constructie. Dat is niet echt ideaal voor een kwetsbare jongere, maar wat moet je anders? We hopen uiteindelijk door extra tijd dat hem de baan alsnog wordt gegund.'